Cơ hội để đội tuyển Việt Nam tham dự World Cup 2026 đã tăng lên đáng kể nhờ sự mở rộng số lượng đội tham gia và những thay đổi trong thể thức vòng loại của Liên đoàn Bóng đá châu Á (AFC) và Liên đoàn Bóng đá thế giới (FIFA). Việc FIFA điều chỉnh phương án phân bổ suất tham dự U20 World Cup 2027 cũng mở ra thêm một con đường nữa cho bóng đá trẻ Việt Nam.
Thể thức vòng loại World Cup 2026 mở ra cơ hội lớn
Sự mở rộng số lượng đội tham dự World Cup
World Cup 2026 sẽ có 48 đội tham dự, tăng 16 đội so với các kỳ trước. Điều này đồng nghĩa với việc châu Á sẽ có 8,5 suất tham dự (8 suất trực tiếp và một suất play-off liên lục địa), tạo ra cơ hội lớn hơn cho các đội tuyển trong khu vực, bao gồm cả Việt Nam. Việc có thêm suất đồng nghĩa với việc cạnh tranh sẽ bớt khốc liệt hơn so với trước đây, mở ra hy vọng thực tế hơn cho những đội tuyển có trình độ trung bình khá như Việt Nam.
Thay đổi thể thức vòng loại của AFC
AFC đã thay đổi thể thức vòng loại World Cup 2026 để phù hợp với số lượng đội tham dự tăng lên. Vòng loại sẽ bao gồm bốn vòng:
Vòng loại thứ nhất: 22 đội có thứ hạng từ 26 đến 47 trong khu vực sẽ bốc thăm chia cặp thi đấu theo thể thức sân nhà, sân khách. 11 đội thắng sẽ vào vòng loại thứ hai.
Vòng loại thứ hai: 36 đội (bao gồm các đội có thứ hạng từ 1 đến 25 và 11 đội thắng ở vòng loại thứ nhất) chia thành 9 bảng, mỗi bảng 4 đội, thi đấu vòng tròn hai lượt sân nhà và sân khách. Hai đội đứng đầu mỗi bảng (tổng cộng 18 đội) sẽ vào vòng loại thứ ba.
Vòng loại thứ ba (vòng loại AFC Asian Cup): 18 đội này đồng thời giành vé dự AFC Asian Cup 2027. 18 đội chia thành ba bảng, mỗi bảng 6 đội, thi đấu vòng tròn hai lượt sân nhà và sân khách. Hai đội đứng đầu mỗi bảng (tổng cộng 6 đội) sẽ giành vé trực tiếp dự World Cup 2026.
Vòng loại thứ tư (vòng play-off châu Á): Các đội đứng thứ ba và thứ tư từ tất cả các bảng của vòng loại thứ ba (tổng cộng 6 đội) sẽ bốc thăm chia thành hai bảng, mỗi bảng 3 đội, thi đấu vòng tròn một lượt (mỗi đội đá hai trận). Hai đội đứng đầu mỗi bảng sẽ giành vé trực tiếp dự World Cup 2026.
Thể thức mới này tạo ra nhiều cơ hội hơn cho các đội tuyển, đặc biệt là ở vòng loại thứ hai và thứ ba. Việc được thi đấu nhiều trận hơn với các đối thủ khác nhau sẽ giúp các đội tuyển tích lũy kinh nghiệm và cải thiện trình độ.
Phân tích cơ hội của Việt Nam
Với thể thức vòng loại mới, đội tuyển Việt Nam có cơ hội lớn để tiến sâu hơn. Quan trọng nhất là phải vượt qua vòng loại thứ hai để có mặt ở vòng loại thứ ba, đồng nghĩa với việc giành vé dự Asian Cup 2027. Từ vòng loại thứ ba, việc cạnh tranh một trong hai vị trí đầu bảng để giành vé trực tiếp dự World Cup sẽ là một thách thức lớn, nhưng không phải là không thể.
Cơ hội đi tiếp vào vòng play-off châu Á cũng là một kịch bản khả thi. Việc giành chiến thắng ở vòng play-off và sau đó là vòng play-off liên lục địa sẽ là một con đường gian nan, nhưng sẽ là một thành công lịch sử cho bóng đá Việt Nam.
AFC Nations League – Cơ hội mới nổi
Mô hình Nations League của UEFA
AFC đang lên phương án tổ chức AFC Nations League, một giải đấu được xây dựng theo mô hình tương tự UEFA Nations League của châu Âu. UEFA Nations League ra mắt từ năm 2018 và đã chứng minh hiệu quả, không chỉ mang tính cạnh tranh cao mà còn “mở đường” cho các suất play-off tham dự Euro và World Cup.
Cơ hội từ AFC Nations League
Nếu AFC triển khai mô hình tương tự, việc phân bổ vé play-off Asian Cup hoặc World Cup dựa trên thành tích tại Nations League là hoàn toàn khả thi. Đây chính là điểm mở ra hy vọng cho đội tuyển Việt Nam. Thông qua việc thi đấu thường xuyên với các đối thủ có trình độ tương đương, đội tuyển Việt Nam có thể tích lũy kinh nghiệm và tạo ra một “đường vòng” thực tế hơn để tiến gần đến ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh.
Những thách thức và cơ hội
Tuy nhiên, việc tham gia AFC Nations League cũng đặt ra những thách thức không nhỏ. Đội tuyển Việt Nam sẽ phải đối mặt với lịch thi đấu dày đặc, yêu cầu thể lực và chiến thuật cao. Đồng thời, việc cạnh tranh với các đội tuyển mạnh trong khu vực cũng đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng và đầu tư bài bản.
Mặc dù vậy, đây vẫn là một cơ hội quý giá để đội tuyển Việt Nam nâng cao trình độ và khẳng định vị thế của mình trên đấu trường châu lục. Thành công tại AFC Nations League không chỉ mang lại cơ hội dự World Cup mà còn giúp đội tuyển Việt Nam cải thiện vị trí trên bảng xếp hạng FIFA, tạo tiền đề cho những thành công trong tương lai.
Cơ hội từ U20 World Cup
Thay đổi trong phân bổ suất tham dự U20 World Cup
FIFA đã quyết định phân bổ lại suất tham dự giải U20 World Cup 2027, tạo thêm cơ hội cho các nền bóng đá đang phát triển, trong đó có Việt Nam. Châu Á sẽ có tổng cộng 4,5 suất, bao gồm 4 vé trực tiếp và 1 vé dự vòng play-off liên lục địa.
Cụ thể, 4 đội lọt vào bán kết U20 châu Á 2027 sẽ nghiễm nhiên giành quyền tham dự U20 World Cup. Trong khi đó, 4 đội dừng bước ở tứ kết vẫn còn cơ hội được bước vào loạt play-off nội bộ để chọn ra đại diện tham dự vòng play-off liên lục địa. Tại vòng đấu này, đại diện châu Á sẽ cạnh tranh suất cuối cùng với các đội đến từ Nam Mỹ, châu Âu và châu Đại Dương.
Tác động đến bóng đá trẻ Việt Nam
Sự thay đổi này mang lại động lực lớn cho bóng đá trẻ Việt Nam. Việc U20 Việt Nam có thêm cơ hội tham dự World Cup sẽ thúc đẩy sự phát triển của bóng đá trẻ, tạo ra một thế hệ cầu thủ tài năng và giàu kinh nghiệm.
Hướng tới mục tiêu này, U20 Việt Nam dự kiến sẽ được xây dựng dựa trên lực lượng cầu thủ sinh năm 2007 và 2008. Trong năm 2026, đội sẽ có nhiều giải quan trọng nhằm tích lũy kinh nghiệm và bản lĩnh.
Bài học từ quá khứ
Trong quá khứ, U20 Việt Nam từng có một lần tham dự giải U20 World Cup vào năm 2017. Tuy nhiên, ở hai giải U20 châu Á gần đây, chúng ta đều không vượt qua được vòng bảng. Để đạt được thành công trong tương lai, bóng đá trẻ Việt Nam cần phải học hỏi từ những kinh nghiệm trong quá khứ, đầu tư mạnh mẽ vào công tác đào tạo trẻ và tạo điều kiện để các cầu thủ trẻ được thi đấu và cọ xát thường xuyên.